Net voor haar overlijden omschrijft de moeder van Sheila in een paar zinnen het oorlogsverleden van haar ouders. De A4’tjes leest Sheila pas na het overlijden van haar moeder en wakkeren een zoektocht naar het verleden aan. Haar opa was actief lid van de NSB en werkte als penningmeester en adjudant …
FOUT
by Rick Blom, Tijmen Dokter / Corti Media
Vanaf 2025 zijn de dossiers openbaar van meer dan vierhonderdduizend Nederlanders die na de Tweede Wereldoorlog verdacht werden van collaboratie. Ruim een kwart daarvan kreeg een straf opgelegd. Het is een archief vol pijnlijke oorlogsverhalen die vaak uit schaamte diep zijn weggestopt. En nu zijn die verhalen van iedereen.In het tweede seizoen van FOUT gaat historicus Rick Blom met afwisselend Anne Marthe van der Bles en Inez Schelfhout van ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum in gesprek met nabestaanden van ‘foute’ Nederlanders. Welke impact heeft de openbaarmaking op hen?Dit seizoen is het vervolg op een serie gesprekken die Rick Blom en historicus Tijmen Dokter voerden met kinderen van Nederlanders die aan de zijde van de bezetter stonden. Hun ouders waren lid van de NSB, de SS of stelden zich op een andere manier in dienst van de Duitsers. Waarom maakten hun ouders die keuze? En hoe verhielden zij zich daar als kind toe? Vind je dit een interessante podcast? Doe dan een donatie op p
Latest Episodes
Als Miloe na een familieopstelling besluit de geschiedenis van haar familie te achterhalen, stuit ze op een verhaal vol grijstinten. Waar haar ene opa actief in het verzet zat, adviseerde haar overgrootvader NSB-voorman Mussert en was hij medeverantwoordelijk voor de oprichting van de Nederlandse Ku…
De vader van Renate was lid van de NSB, en binnen het gezin was dat altijd een geheim. Als kind merkt ze wel dat ze wordt buitengesloten, maar ze kan niet plaatsen waar dat door komt. Pas als ze op haar vijftigste in therapie gaat, besluit ze de oorlogsarchieven in te duiken. Daar vindt ze bewijs da…
De opa van Annelies was een actieve NSB’er, die aangesloten was bij de Landwacht en de Weerbaarheidsafdeling. Haar moeder was 15 toen de oorlog begon en sloot zich aan bij de Jeugdstorm, de jongerenbeweging van de NSB. Hoewel het verleden nooit een geheim was, heeft het oorlogstrauma generaties lang…
Lenie’s opa was NSB’er. In haar zoektocht naar zijn verhaal leerde ze veel nieuwe dingen over hem. Maar toen ze uit nieuwsgierigheid ook de naam van haar moeder intikte in de oorlogsarchieven, vond ze tot haar grote verbazing ook van haar een dossier. Thuis werd nooit gesproken over haar verleden. L…
In de linnenkast vond Jan een fotoboek. Hij zag foto’s van zijn moeder tussen Duitse officieren met hakenkruizen. Op dat moment besloot hij: ‘Dit is een geheim’. Het verhaal van zijn vader, die tijdens de oorlog aan de Birmaspoorlijn werkte, mocht er altijd zijn. Maar dat van zijn moeder bleef decen…
Frits’ vader sloot zich aan het begin van de bezetting aan bij de NSB. Hij was onder andere landwachter en deed mee aan huiszoekingen naar verborgen radio’s. Ook de moeder van Frits hing het nationaalsocialistisch gedachtegoed aan. Als jongen van 10 ging Frits op zoek naar het gelijk van Hitler, ‘om…
De moeder van Nina werkte tijdens de oorlog als stenotypist bij de Wachabteilung in Zeist. Daar werd ze verliefd op een Duitse officier. Op haar vijftiende leert Nina van dit oorlogsverleden wanneer ze de geboorteakte van haar zus in een nachtkastje vindt. De keuzes van haar moeder noemt ze dom en n…
De opa van Jacob was kampbewaker in Kamp Erika, een strafkamp in de Overijsselse bossen. Daar liet hij zich gelden, leest Jacob in getuigenissen in het Nationaal Archief. Jacob vraagt zich af hoe hij zich tot dit familieverleden moet verhouden, zeker gezien een deel van de familie nog altijd zwijgt.…
Huubs vader werd verliefd op de dochter van een NSB’er. Zo werd hij zelf ook lid van de partij. Toen Huub over dit verleden leerde, zakte de grond onder zijn voeten vandaan. Later leert hij dat zijn vader het lidmaatschap na een jaar opzegde en zich aansloot bij het verzet. Tegen mede-nazaten van Ne…
Rinkes vader was overtuigd nazi. Hij was onder andere kampbewaarder in Kamp Westerbork. Op zijn dertiende leerde Rinke over dit oorlogsverleden. Hij kreeg de waarschuwing: als je dit ooit iemand vertelt, pakken ze ons hele gezin. Rinke is wel gaan delen, onder andere op scholen, ‘om toch iets positi…
De opa van Jantje was lid van de NSB. Tijdens de oorlog ging hij in Duitse krijgsdienst en werd lid van de Landstorm Nederland, een divisie van de Waffen-SS. Jantjes moeder, een tiener tijdens de oorlog, was getraumatiseerd door de oorlog. Ook als kleinkind voelt Jantje zich kwetsbaar om over het fa…
Michaels vader was een kind van een Duitse soldaat. In 1941 werd hij geboren in een zogenoemde Lebensborn kliniek. Tot haar dood hield Michaels oma vol dat ze door een Duitser was verkracht, maar Michael kwam erachter dat ze een relatie hadden. Hij ging op zoek naar zijn Duitse opa. Een zoektocht di…
Op de begrafenis van haar moeder wordt Marieke geconfronteerd met het foute verleden van haar grootouders. Haar opa wimpelt het af, maar wanneer hij jaren later in een delier Duitse marsliederen zingt, denkt Marieke: er moet meer zijn.
In het Nationaal Archief vindt ze 47 dossiers van 20 foute vooro…
Vanaf 2025 worden de dossiers openbaar van meer dan vierhonderdduizend Nederlanders die na de Tweede Wereldoorlog verdacht werden van collaboratie. Ruim een kwart daarvan kreeg daadwerkelijk een straf. Het is een archief vol pijnlijke oorlogsverhalen, die vaak zijn verzwegen. Maar straks zijn die ve…
Vanaf 2025 zijn de dossiers openbaar van meer dan vierhonderdduizend Nederlanders die na de Tweede Wereldoorlog verdacht werden van collaboratie. Ruim een kwart daarvan kreeg een straf opgelegd. Het is een archief vol pijnlijke oorlogsverhalen die vaak uit schaamte diep zijn weggestopt. En nu zijn d…
De vader van Jeroen was in de oorlog leider van het Studentenfront van de NSB. Hij had een actieve bijdrage in de ‘arisering’ van de universiteit en sprak op landelijke bijeenkomsten.
Jeroen was woedend toen hij pas op 18-jarige leeftijd achter het foute verleden van zijn vader kwam. Hij zette zich…
De vader van Tanja werkte samen met de Sicherheitsdienst voor wie hij Joden opspoorde en liet ophalen. Tanja zelf werd geboren achter het prikkeldraad van kamp Vught, waar haar moeder destijds gedetineerd was. De Tweede Wereldoorlog maakte bij haar geboorte al onderdeel uit van haar leven.
Tanja ge…
De opa van Herman was predikant en hij vond dat de Duitse bezetting de wil van God was. De vader van Herman ging bij de NSB en zijn moeder had in Amersfoort vaak Duitse militairen over de vloer. De hele buurt wist van ‘die foute familie’.
Na de oorlog werd het hele gezin staatloos verklaard. Er werd…
De ouders van Cuny werden na de oorlog gearresteerd en geïnterneerd omdat ze lid waren van de NSB. Cuny en haar zes broers en zussen bleven achter. Het gezin werd uit elkaar gerukt en ondergebracht bij pleeggezinnen, tot de ouders van Cuny weer vrijkwamen.
Cuny kampt met een verleden vol vraagtekens…